EU Ports Strategy
Onlangs heeft de Europese Commissie de EU Ports Strategy gepubliceerd. De EU Ports Strategy is een belangrijke stap vooruit en laat zien dat havens steeds nadrukkelijker worden gezien als strategische schakels in de Europese economie, veiligheid en energietransitie.
Het is positief dat de Europese Commissie inzet op de rol van havens in weerbare supply chains, militaire mobiliteit en de uitvoering van de energietransitie. Ook de aandacht voor veiligheid, zoals de aanpak van georganiseerde criminaliteit en cyberweerbaarheid, en de verdere uitbouw van publiek-private samenwerking via initiatieven als de European Ports Alliance sluiten goed aan bij de praktijk in grote havenclusters. Daarnaast is het een goed signaal dat havens expliciet worden meegenomen in de herziening van de General Block Exemption Regulation (GBER), met mogelijk aanpassingen van drempels en extra duidelijkheid over hoe staatssteunregels toegepast kunnen worden op haveninvesteringen.
Tegelijkertijd is het duidelijk dat de strategie op een aantal punten nog verdere uitwerking nodig heeft. Vooral als het gaat om het versterken van de concurrentiekracht blijft het nog vrij algemeen. Hierbij kan gedacht worden aan een gelijk speelveld met internationale concurrenten, betaalbare energie en snellere vergunningprocedures. Ook zijn er nog geen harde maatregelen om ongewenste effecten van Europese regelgeving, zoals het verplaatsen van ladingstromen naar niet-EU havens als gevolg van de invoering van ETS II en de FuelEU Maritime verordening, te voorkomen. Hoewel de Europese Commissie zich richt op een update eind 2026, is het voor de vervolgfase belangrijk dat deze punten concreter worden gemaakt. Zo kan de strategie niet alleen de juiste richting aangeven, maar ook echt bijdragen aan een sterk, concurrerend en toekomstbestendig haven- en industriecluster in Europa.